O temazo da semana: “Heroes”, de David Bowie

Nun mundo sen heroes eu vou falar dalgún. Dos que aínda que só sexa por un día son reis e raíñas que poden bater aos vergoñentos que están ao outro lado do muro. Dos que se aman sen reparar nas pistolas que disparan sobre as súas cabezas. Dos que vencerán para sempre. Dos que regalaron ao mundo estas marabillosas verbas que, verquidas daquela maneira nesta nosa fala por servidora, non son máis que un torpe intento de mostrar a forza e a conmoción que nos infundiron os seus artífices.

Nun glorioso día de 1977, David Robert Jones, máis coñecido polo universo pop en xeral como David Bowie, soltou sen máis esta premisa: podemos ser heroes, só por un día. Ese nós vibrante e extasiado segue sendo, 38 anos despois, o centro dun himno que non entende de xeracións. Calquera pode identificar as súas particulares batallas e coitas persoais na súa letra, calquera se pode sentir un heroe na ducha, no coche ou no antro de turno simplemente con oír as primeiras notas do seu comezo e calquera, mesmo o máis imperturbable, pode notar o arrebato e a elevación que produce unha lírica sinxela que di moito (o que en palabras menos alambicadas vén sendo que se che poñan os pelos de punta ou que a pel se che vire de ghaliña).

A historia da música mal chamada lixeira non se entende sen a contribución decisiva de David Bowie. E a miña historia persoal tampouco, como sucede con tantos outros eruditos sen espazo nas bibliografías de referencia que detallan a vida, obra e milagres dos máis grandes da nosa humanidade máis positiva. Si, Bowie é un puto “ghuardián” e aínda que gozou de éxito e recoñecemento (aínda goza), sempre se prefire citar antes como un dos grandes a alghén máis aséptico, menos provocador, esteticamente menos rompedor, máis ortodoxo e, seguramente, menos interesante. Bowie é máis que glam supostamente baleiro coma as calorías da coca-cola (que é mentira tamén isto, eh). É autor, creador, xenio e figura. E dende aquel afortunado día de 2007 no que batín con Heroes, a miña primeira vez con Ziggy, xurei amalo para sempre.

Boeno, ao gran porque falar de Bowie en termos wikipédicos é a todas luces innecesario. Todos saben quen é este extravagante cantante británico que rompeu con todos ou case todos os códigos artísticos dende que irrompeu na escena musical aló a finais dos anos sesenta. Avancemos no tempo cara ese 1977 no que ve a luz Heroes, núcleo da chamada “Triloxía de Berlín”, composta polos álbumes Low (1977), este Heroes do que falaremos algho máis e que data do mesmo ano e Lodger (1979). Son anos produtivos para Bowie, que aínda estaba algo tibio con los ácidos, como diría algún chanante, pero que non deixa de facer importantes achegas á súa carreira. Heroes, producido polo propio David Bowie xunto con Brian Eno e Tony Visconti, está considerado por crítica especializada e público aínda máis especializado como un dos mellores álbumes da súa traxectoria, deses que deixan pegada e cuxo aniversario se celebra con sucesivas reedicións cada vez que cae en ano xusto e mallado (axiña cumprirá 40 anos, espero que nos sorprendan con algo).

Heroes contén un bo puñado de cancións memorables que ben poderían casar á perfección nas recompilacións de grandes “ghits” con Space Oddity, Starman, Life on Mars, Changes ou 1984. Neste álbum figuran o enormísimo Sons of the Silent Age, un dos meus temas preferidos de Bowie; Beauty and the Beast, un primeiro corte contundente e pegadizo; Joe The Lion, Blackout, o instrumental e case psicodélico V-2 Schneider, o perturbador Sense of Doubt e así ata un total de 10 cancións que deberon influír dun xeito ou outro en case todo o que se move no mundiño musical. Por suposto, a xoia da coroa é Heroes, tema sempre masacrado pola ditadura da concisión videoclipeira e inxustamente desleixado dalgúns dos seus espléndidos e absolutamente perfectos seis minutos e sete segundos (como se atreven...). Lanzado como sinxelo o 23 de setembro de 1977, Heroes non foi un bombazo inmediato e nas listas canónicas de medio mundo non pasou do oitavo posto. Pero, afortunadamente, isto non é Eurovisión nin David Bowie é un flor dun día seleccionado por unha canle televisiva pertencente á UER para someterse á matanza popeira por excelencia. Non, isto é o mundo real. Isto é arte. Heroes atopou co tempo o espazo que se merecía na memoria melómana colectiva e pouco importou que non fose un “namber juan” destes tipo Cadena 100, que che rebentan a cabeza todo o puto día coa mesma canción unha e outra vez.

Talvez o hipotético respectable se estea preguntando por que me gusta tanto esta canción. Podería dicir moita xente (e pese a que pertence a unha gravación de referencia na historia da música) que Heroes tampouco é para tanto. Que é unha canción repetitiva, todo o tempo a mesma milonga durante seis minutacos, o mesmo riff “ol de taim”, as mesmas consignas que non versos, o mesmo rollo motivacional que en orixe non é tal... Boeno, tamén hai xente que ousa dicir que David Bowie en xeral está sobrevalorado e tampouco os vou proscribir a todos coma se fosen votantes de VOX (só lles mandaría a Alaska cunha porra para que os esperte do seu letargo pop). É certo que o desenvolvemento do tema non é o paradigma da sorpresa e moitas veces aí está o quid, en rentabilizar (e moito) uns poucos e limitados recursos (algo similar me sucede con I Feel You de Depeche Mode, por exemplo). E sinto dicilo pero a min esa sinxeleza embriágame, dende o segundo 0 no que dá comezo vou canda esas ondas melódicas e véñome arriba coma se isto fose o anuncio desa coñecida marca de bebida isotónica no que agora sae Trevor Jones. Sempre me sucede, non son quen de describilo sen parecer gilipollas (ou candidata a protagonizar un deses anuncios desa coñecida marca de bebida isotónica, apunto como idea para publicistas), mais sempre intento que quen me lea poida facerse unha idea do que son capaz de sentir cun temazo coma este. Infrutuosamente, claro está.

En calquera caso, Heroes é unha das miñas cancións de cabeceira. Gústame o álbum completo e entendo que, como bo todo que é unha gran obra de arte, debe ser desfrutado na súa totalidade, pero aínda así permítome a miúdo o pracer culpable de desencaixar esta peza e marabillarme con ela unha e outra vez, entoándoa como o faría Ziggy, sentíndome unha heroína e sen perder a oportunidade de falar dela en canto se me presenta a ocasión. Sobran as palabras, hai que escoitalo e deixarse levar...

Este si que é un verdadeiro temaaaaaaaaaaaaaaaazo!

P.D. Me niegho en rotundo a citar cun mínimo de cariño versións deste tema. Esa que sae na peli de Godzilla dos 90 é merda pura e non aporta nada minimamente interesante, o resto son de afeccionados (moi respectable, xa o sei, pero non atopei nada amateur que me convencese nin un pouquiño) e a que realmente quería atopar, que era a proba de Dave Gahan para entrar como cantante na banda xerme do que logo sería Depeche Mode, estará inédita in saecula saeculorum. En fin. Ninguén iguala ou supera a Bowie.